فارس من| تملک ۶۵ هزار میلیارد تومان از اموال سهامداران مهر اقتصاد/ زیان یک بانک از جیب سهامداران بانک دیگر پرداخت شد؟

به گزارش خبرنگار اقتصادی تبریز یازار، سهامداران بانک مهر اقتصاد مدعی هستند ارزیابی درستی از ارزش دارایی‌های این بانک نشده و مهم‌ترین دلیل آن را تفاوت زیاد بین زمان محاسبه ارزش دارایی‌ها و روز برگزاری مجمع عمومی فوق‌العاده عنوان می‌کنند.

در همین رابطه در سامانه فارس من تبریز یازار، سهامداران این بانک درخواستی با عنوان «ضرورت ارزش‌گذاری منصفانه بانک مهر اقتصاد» به ثبت رساندند و تاکنون بیش از ۸ هزار نفر از آن حمایت کرده‌اند. برای مشخص شدن صحت و سقم این درخواست، تبریز یازار این موضوع را بررسی کرده است.

قرار بود در تیر ماه سال ۹۸ مجمع عمومی بانک مهر اقتصاد به عنوان یکی از ۵ بانک ادغامی در بانک سپه، برگزار شده و براساس ارزیابی کارشناسی دارایی‌ها و بدهی‌های این بانک در پایان سال ۹۷، اصل دارایی به سهامداران بازپرداخت شده و خود بانک، به بانک سپه منتقل شود.

* ارزش گذاری اموال بر مبنای قیمت‌های ۱۳ ماه قبل از برگزاری مجمع عمومی

اما این برنامه‌ریزی به این شکل پیش نرفت و بر خلاف دستورالعمل ادغام بانک‌ها که فرصت ۴ ماهه‌ای برای ارزش‌گذاری، برگزاری مجمع و ادغام از اسفند ۹۷ در نظر گرفته بود، مجمع عمومی بانک مهر اقتصاد برای تصمیم‌گیری نهایی در ۱۲ خرداد ماه سال جاری برگزار شد ولی بررسی ارزش دارایی‌های بانک مهر اقتصاد همچنان برمبنای قیمت‌ها و ارزش‌گذاری اسفند ماه ۹۷ بود. دارایی‌های بانک به غیر از تسهیلات اعطایی، منابع نزد بانک‌ها و بانک مرکزی و موجودی نقد، شامل املاک، سهام و اوراق می‌شود و دارایی سهامداران بانک و ارزش سهام بانک در همین چارچوب مورد ارزیابی قرار می‌گیرد.

در واقع در تیر ماه ۱۳۹۸ کل هیات مدیره و مدیرعامل بانک مهر اقتصاد از مدیریت بانک خلع‌ید شدند و ۷۸ درصد از سهم این بانک به شرکت خدمات اندیش‌نگر بانک سپه منتقل شد. 

طبق مصوبه ۳۱ بندی ادغام بانک‌ها که در ۱۸ اسفند ماه ۹۷ به تصویب رسیده است، فرایند ارزش‌گذاری اموال و دارایی‌های بانک‌های ادغامی باید در مدت ۴ ماه پس از ابلاغ این مصوبه انجام می‌شد اما فرایند ارزش‌گذاری تا فروردین ماه ۱۳۹۹ به طول می‌انجامد.

*۱۰ میلیون مشتری و ۶۳ هزار میلیارد تومان منابع در زمان ادغام

بررسی صورت مالی بانک مهر اقتصاد نشان می دهد این بانک در سال ۹۷ دارای بیش از ۱۰ میلیون مشتری، ۶۳ هزار میلیارد تومان سپرده، ۶۳۰ شعبه (۱۰۰ شعبه بانک قبل از ادغام با هدف کاهش شعب بانک‌های ادغامی توسط مدیریت بانک به فروش می‌رسد) و ۱۱۰۰ دستگاه عابربانک بود. 

* دارایی بانک مهر اقتصاد در ۴ شرکت بورسی

علاوه بر این شرکت سرمایه‌گذاری مهر اقتصاد ایرانیان، یکی از شرکت‌های وابسته به بانک مهر اقتصاد بود که سهامدار چند شرکت بورسی از جمله فولاد مبارکه اصفهان، بیمه ملت، تراکتورسازی تبریز، ایرالکو و شرکت تدبیرگران آتی ایرانیان است. 

بانک مهر اقتصاد دارای ۳ شرکت است که یکی از آنها شرکت سرمایه‌گذاری مهر ایرانیان است. تنها این شرکت در زمان ادغام سهامدار ۱۳٫۵ درصد از فولاد مبارکه، ۶۶٫۸۳ درصد از تراکتورسازی، ۱۹٫۶۱ درصد از ایرالکو، ۱۳٫۵ درصد از بیمه ملت و ۱۰۰ درصد نیروگاه سیکل ترکیبی کازرون بود. علاوه بر این، بانک مهر اقتصاد ۶۳۰ شعبه با تمام تجهیزات بانکی در سراسر کشور داشت.

بررسی ارزش دارایی‌های این بانک اعم از سهام شرکت‌های بورسی و غیر بورسی، املاک و بقیه دارایی‌ها به وضوح نشان می‌دهد ارزش واقعی این بانک در زمان برگزاری مجمع به هیچ عنوان محاسبه نشده و عملا سهامداران بانک وادار شده‌اند دارایی‌های خود را با ارزشی بسیار پایین‌تر به بانک سپه واگذار کنند.

* ارزش گذاری نیروگاه کازرون کمتر از ۵۰ درصد ارزش واقعی

همچنین نیروگاه سیکل ترکیبی ۱۴۷۰ مگاواتی کازرون بر مبنای قیمت‌های اسفند ۹۷ بالغ بر ۵۸۰۰ میلیارد تومان ارزش‌گذاری شده است. اعتراض سهامداران نسبت به نیروگاه کازرون تفاوت قیمت‌گذاری برای این نیروگاه با نیروگاه سیکل ترکیبی جهرم که متعلق به بانک سپه بود، است.

نیروگاه سیکل ترکیبی جهرم متعلق به بانک سپه ۱۴۴۴ مگاوات برق تولید می‌کند و درواقع وضعیت این نیروگاه تا حد زیادی مشابه نیروگاه کازرون است اما تفاوت نیروگاه جهرم بیش از ۲ برابر نیروگاه کازرون بوده است. ارزش‌گذاری نیروگاه جهرم معادل ۱۲ هزار میلیارد تومان بوده است.

* سهام فولاد و تراکتورسازی در زمان ادغام چقدر ارزش داشت؟

ارزش سهام شرکت تراکتورسازی تبریز در اسفند ۹۷ به میزان ۴۰۶ تومان بوده که این رقم در اسفند ۹۸ به ۱۱۵۳ تومان رسیده است. به عبارت دیگر ارزش سهام این شرکت در اسفند ۹۸ نسبت به اسفند ۹۷ حدود ۲٫۸ برابر شده است. همچنین در ۱۲ خرداد امسال (روز برگزاری مجمع عمومی بانک مهر اقتصاد) ارزش سهام تراکتورسازی ایران ۲۰۶۰ تومان بوده که نسبت به اسفند ۹۷ بالغ بر ۵ برابر شده است.

نگاهی به تغییر ارزش سهام فولاد مبارکه شرکت در طول سال ۹۸ و سال جاری مشخص می‌‌کند عدم محاسبه تغییرات دوره مورد بررسی از اسفند ۹۷ به اسفند ۹۸ و در نهایت به ۱۲ خرداد ماه ۹۹ (روز برگزاری مجمع) چه تاثیری در ارزش‌گذاری سهام سهامداران بانک مهر اقتصاد داشته است. ارزش هر سهم شرکت فولاد مبارکه در اسفند ۹۷ معادل ۳۵۱ تومان بوده که در اسفند ۹۸ به ۴۶۲ تومان و در ۱۲ خرداد ماه ۹۹ به ۹۱۹ تومان رسیده است. سهام این شرکت از این ارقام فراتر رفت اما با نزول شاخص بورس سهام آن هم افت کرد. باوجود همه افت‌ها، در روز ۳۰ دی ماه ۹۹، ارزش سهام شرکت فولاد مبارکه روی تابلوی بورس ۱۰۲۰ تومان است.

این ارقام به وضوح نشان می‌دهد ارزش دارایی‌ها و سهام بانک مهر اقتصاد باید مجدد ارزیابی می شد.

* ارزش‌گذاری به اندازه نیمی از ارزش یکی از دارایی‌ها

با وجود اینکه برگزاری مجمع عمومی بانک مهر اقتصاد به خرداد ماه ۹۹ موکول شد، مبنای ارزش‌گذاری دارایی‌های بانک ۲۹ اسفند ۱۳۹۷ بوده است. در این فرایند کل ارزش سهام شرکت‌های زیرمجموعه شرکت سرمایه‌گذاری مهر ایرانیان ۱۵ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان محاسبه شده در حالی که ارزش سهام ۱۳٫۵ درصد از سهام بانک مهر اقتصاد در فولاد مبارکه در روز برگزاری مجمع عمومی (۱۲ خرداد ۱۳۹۹) بیش از ۳۱ هزار میلیارد تومان بوده است.

همچنین سایر اموال و املاک بانک مهر اقتصاد برمبنای اسفند ماه ۱۳۹۷ محاسبه شده در حالی که تا ۱۲ خرداد ماه ۱۳۹۹ ارزش ملک در مناطق مختلف کشور رشد بسیار زیادی داشته است. کل دارایی‌های غیرسهامی بانک مهر اقتصاد براساس قیمت‌های اسفند ۹۷ به میزان ۷۵۰۰ میلیارد تومان ارزش‌گذاری شده است. اگر این ارزش‌گذاری بر مبنای اردیبهشت ماه ۹۹ باشد و یا حتی اسفند ماه ۹۸ بهای این اموال بسیار بیشتر از این رقم خواهد بود.

* ارزش‌گذاری دارایی‌های مهر اقتصاد بدون حضور سهامداران

همانطور که گفته شد از ۲۲ درصد سهام واگذار شده بانک مهر اقتصاد، ۱۷ درصد به صورت خرد به ۱۶۳ هزار نفر که اغلب آنها از خانواده ایثارگران، جانبازان و بسیجیان هستند فروخته شده است. در روز برگزاری مجمع عمومی فوق‌العاده بانک، در ابتدا ارزش هر سهم معادل ۱۲۳۸ تومان اعلام شد. سهامدار حقوقی بانک به بهانه برنامه ادغام تغییر کرد و حتی قبل از ادغام خلع ید شد. بالغ بر ۷۸ درصد از سهام بانک به شرکت خدمات اندیش‌نگر بانک سپه داده شد. بنابراین در روز مجمع دست برتر برای اعلام رای و تصویب مجمع عمومی در اختیار بانک سپه بود.

به همین خاطر پس از اعلام عدد ۱۲۳۸ تومان برای هر سهم، سهامداران حقیقی که فقط ۱۷ درصد سهام بانک را در اختیار دارند، به این رقم اعتراض کردند و معتقد بودند ارزش سهام این بانک بسیار بیشتر از این عدد است. پس از این اعتراض گردانندگان مجمع عمومی، برای جلب رضایت حاضران در جلسه عدد ۱۷۱۷ تومان را اعلام می‌کنند و در نهایت این عدد نهایی می‌شود. در حالی که واضح است که اگر عدد ۱۲۳۸ تومان بر اساس کارشناسی واقعی قیمت‌ها به دست آمده بود  نباید به این راحتی به ۱۷۱۷ تومان تغییر می‌کرد.

* ارزش املاک بانک چقدر بود؟

ارزیابی اولیه و ساده دارایی‌های بانک مهر اقتصاد نشان می‌دهد که ارزش سهام و دارایی‌های این بانک در این مدت رشد بسیار زیادی داشته است. فقط بهای مسکن از اسفند ۹۷ تا اسفند ۹۸ حدود ۵۰ درصد و تا اردیبهشت ماه سال ۹۹ حدود ۷۰ درصد رشد داشته است. البته بررسی‌ها نشان می‌دهد همه دارایی‌ها و املاک بانک هم به طور کامل محاسبه و بررسی نشده و حدود ۹۰ ملک متعلق به بانک در محاسبات اولیه نیامده است.کل ارزش‌گذاری املاک و مستغلات بانک مهر اقتصاد ۷۵۰۰ میلیارد تومان ارزیابی شده است که اگر رشد ۷۰ درصد این اموال را تا اردیبهشت ماه امسال در نظر بگیریم، ارزش این اموال به ۱۲ هزار و ۷۵۰ میلیارد تومان می‌رسد.

پیگیری ها نشان می دهد که باوجود همه این کم‌ارزش انگاری‌ها، به غیر از پرداخت ارزش غیرواقعی سهام به سهامداران حقیقی، ریالی از این منابع به حساب سهامدار حقوقی واریز نشده است.

* ۶۵ هزار میلیارد تومان دارایی بانک مهر اقتصاد محاسبه نشد

در این جدول ارزش سهام این شرکت‌ها به خاطر عضویت در هیات مدیره، به ارزش سهام فولاد مبارکه ۲۰ درصد، تراکتورسازی تبریز ۶۰ درصد، بیمه ملت ۲۰ درصد و آلومینیوم ایران ۲۰ درصد اضافه شده است. 

همانطور که از جدول بالا مشخص است، تنها ارزش این چهار دارایی در روز برگزاری مجمع بیش از ۴۱ هزار میلیارد تومان بوده است اما بانک سپه ارزش دارایی‌های زیر مجموعه مهر ایرانیان را ۱۵ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان محاسبه کرده و ارزش دارایی‌های غیر سهامی مهر اقتصاد اعم از املاک و بقیه دارایی‌ها را نیز ۷۵۰۰ میلیارد تومان در نظر گرفته است.

در جدول ذیل ارزش روز دارایی‌های قابل محاسبه بانک مهر اقتصاد مشخص شده است. همانطور که مشخص است ارزش این دارایی‌ها حداقل ۷۰ هزار میلیارد تومان بوده است. اگرچه بعضی سهامداران این بانک معتقدند ارزش دارایی‌های مهر اقتصاد بیش از این میزان است. با این حال بانک سپه و شرکت تابعه آن ارزش دارایی‌های مهر اقتصاد را در مجموع ۲۰ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان در نظر گرفته‌اند.

به گزارش فارس، ارقام فوق نشان می‌دهد دارایی بانک مهر اقتصاد در روز برگزاری مجمع عمومی فوق‌العاده ۳٫۲ برابر رقمی است که توسط هیات کارشناسی ارزش‌گذاری شده است و جالب آنکه نه تنها این ۷۰ هزار میلیارد تومان بازپرداخت نشده، بلکه از همان عدد ۲۰ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومانی که هیات کارشناسی محاسبه کرده است، فقط سهم ۲۲ درصدی سهامداران خرد پرداخت شده و ارزش سهام صاحبان ۷۸ درصد دیگر این سهم پرداخت نشده و نزد بانک سپه باقی مانده است.

به گزارش فارس، بهانه اصلی ادغام بانک‌های نظامی در گام اول زیان انباشته بانک قوامین بوده است. در ابتدا عنوان شد این بانک دارای ۳۰ هزار میلیارد تومان زیان  انباشته است. مدتی بعد این عدد ۵۰ هزار میلیارد تومان، سپس ۷۰ هزار میلیارد تومان و در نهایت ۹۰ هزار میلیارد تومان عنوان شد. 

شنیده‌ها حاکی است متولیان ادغام دلیل عدم بازپرداخت ارزش ۷۸ درصد سهم سهامدار حقوقی را زیان بانک قوامین عنوان کرده‌اند. درواقع با این توضیح، حدود ۶۵ هزار میلیارد تومان از اموال و دارایی‌های سهامداران بانک مهر اقتصاد بابت هزینه زیان بانک قوامین برداشته شده و عملا زیان یک بانک از جیب سهامداران بانک دیگری پرداخت شده است.

این اقدام در حالی انجام شده است که طبق دستورالعمل ۳۱ بندی ادغام، نهادهای نظامی (به استثنای ناجا) در مجموع باید ۵ هزار میلیارد تومان از کل این زیان را تقبل کنند و باقی این مطالبات توسط ناجا و دولت تامین شود. به عبارت دیگر این اقدام متولیان ادغام بانک‌های نظامی ناقض صریح مفاد دستورالعمل ۳۱ بندی ادغام بانک‌ها بوده است.  

انتهای پیام/